poniedziałek, październik 23, 2017

Language Switcher

Wyszukiwarka

top_banner_pl

Haczów (gm. Haczów)

Kościół Wniebowzięcia NMP i św. Michała Archanioła

Nie jest znana dokładna data budowy kościoła Wniebowzięcie NMP i św. Michała Archanioła w Haczowie. Zdaniem niektórych badaczy jego najstarsze partie mogą pochodzić nawet z końca XIV w. (1388 r. potwierdzona lokacja wsi przez król Władysława Jagiełłę i erygowanie parafii). Dotychczasowe badania architektoniczne i dendrochronologiczne pozwalają datować budowlę na I poł. XV w. W 1494 r. strop i ściany kościoła ozdobiono monumentalną polichromią (zachowaną w znacznej części do dziś, odkrytą w 1955 r. przez Jerzego i Stanisława Gadomskich). Wnętrze dekorowane polichromią, najstarsze są fragmentarycznie zachowane tzw. zacheuszki czyli krzyże konsekracyjne, pochodzące zapewne z ok. poł. XV w. Na ścianach znaczne fragmenty monumentalnej dekoracji figuralnej i ornamentalnej, największy XV-w. zbiór malowideł figuralnych w Polsce. Pierwotnie polichromia ta występowała także na stropie kościoła. Przetrwało jedynie 11 luźnych desek stropowych pokrytych malowidłem. W 2000 r. deski te umieszczono na stropie, uzupełniając je współcześnie wykonaną polichromią. Na płn. ścianie prezbiterium przedstawione są kwatery z cyklem Męki Pańskiej, na ścianie płd. – m.in. sceny: Zabójstwa św. Stanisława, Koronacji NMP, wizerunek św. Michała Archanioła. W nawie – przedstawienia świętych, sceny z Genezis i inne. Od 2003 r. znajduje się na Liście Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego UNESCO.

Historia

Pierwsze pisemne wzmianki o Haczowie pochodzą z 1352 r., kiedy Kazimierz III Wielki wydał przywilej lokacyjny dla kolonii „Haczow”, zakładanej na prawie magdeburskim. 7 lutego 1388 r. dokument lokacyjny potwierdził Władysław Jagiełło w czasie pobytu w Sandomierzu. O królewskości tych terenów świadczy dokument z 1504 r., w którym król Aleksander Jagiellończyk zastawił Sanok i wsie królewskie, m.in. Haczów Janowi z Tarnowa, wojewodzie ruskiemu, pod pożyczkę pieniężną. Według dokumentów kościelnych jeszcze do 1604 r. miejscowa ludność mówiła po niemiecku. W 1624 r. wieś została znacznie zniszczona przez Tatarów, ocalał kościół. Po I rozbiorze Polski w 1772 r. Haczów znalazł się w zaborze austriackim. Do 1914 r. wieś była jedną z najbogatszych gmin w całej prowincji galicyjskiej.

Zespół dworsko-parkowy w Haczowie

Zabytek

Zespół dworsko - parkowy w Haczowie, w skład którego wchodzi barokowy dwór z II poł. XVIII w., oficyna dworska z XVIII w., adaptowana kaplica (ok. 1820 r.), ruiny oranżerii z XIX w. oraz brama wjazdowa.